Trong tiềm thức của nhiều người, khi dùng gia vị để nấu ăn thì phải rất thận trọng, phải thật hạn chế tiêu thụ để bảo vệ sức khỏe. Sở dĩ có suy nghĩ này là do một số loại gia vị thường dùng hàng ngày của chúng ta, chẳng hạn như muối, đường hay dầu mỡ... nếu được ăn với lượng lớn trong thởi gian dài sẽ đều không tốt cho sức khỏe.
Tuy nhiên, bạn nên biết rằng trong "thế giới" của các hương vị, chúng ta có rất nhiều loại gia vị khác nhau và có nhiều trong số chúng mang lại lợi ích sức khỏe cực lớn mà bạn có thể chưa bao giờ nghĩ tới. Theo tờ Popular Science China của Trung Quốc, lợi ích lớn nhất của các loại gia vị là khả năng chống oxy hóa và chống viêm mạnh mẽ của chúng, đến từ các flavonoid, axit phenolic, lignin, alkaloid và các chất khác.
Chúng ta đều biết rằng viêm mãn tính có thể làm tăng nguy cơ lão hóa, bệnh tim mạch, ung thư, tiểu đường và các bệnh khác. Chế độ ăn uống thông thường của chúng ta có thể dễ dàng thúc đẩy tình trạng viêm. Ví dụ, bạn ăn nhiều gạo trắng và mì trắng, muối, đường, thịt đỏ, thịt chế biến sẵn, đồ chiên rán và đồ hun khói, vì vậy bạn nên thêm một số gia vị khi nấu ăn để ngăn ngừa viêm nhiễm.
Ngoài ra, thêm một số loại gia vị khi nấu ăn có thể giúp món ăn có mùi thơm đậm đà, dù cho ít muối/đường/dầu mỡ món ăn vẫn ngon, rất tốt cho việc kiểm soát huyết áp và thân thiện với sức khỏe tim mạch. So với các loại gia vị như dầu, đường thì các gia vị thay thế có năng lượng rất thấp nên cũng rất thân thiện với các bạn giảm cân.
Các loại gia vị khác nhau chứa các hợp chất chống oxy hóa khác nhau, chẳng hạn như flavonoid rất giàu trong rau mùi tây, oregano (kinh giới cay), hạt cần tây, hạt tiêu, nụ bạch hoa, nghệ tây, thìa là.
Ngoài ra còn có axit phenolic, có nhiều trong bạc hà, húng quế, oregano, hương thảo, cây xô thơm và cỏ xạ hương.
Curcumin có nhiều trong củ nghệ và cinnamaldehyde có nhiều trong quế.
Do đó, thay vì ăn riêng một loại gia vị như muối, đường, dầu mỡ... bạn có thể ăn các loại gia vị khác như kể trên, và học cách kết hợp các hương vị để đạt hiệu quả kháng viêm tốt nhất.
Theo một nghiên cứu trên Tạp chí Dinh dưỡng (Hoa Kỳ), người ta đã sử dụng hỗn hợp các loại gia vị bao gồm húng quế, lá nguyệt quế, hạt tiêu đen, quế, rau mùi, thìa là, gừng, rau oregano, rau mùi tây, ớt bột, hương thảo, cỏ xạ hương và nghệ. Nghiên cứu tuyển chọn 12 người đàn ông tuổi từ 40 đến 65, không hút thuốc nhưng thừa cân và tất cả họ đều có ít nhất một yếu tố nguy cơ mắc bệnh tim mạch như cholesterol xấu cao, triglyceride cao, thấp cholesterol tốt, huyết áp cao, lượng đường trong máu lúc đói cao, protein phản ứng C cao.
Sau đó, nghiên cứu yêu cầu họ ăn một bữa ăn nhiều calo, nhiều chất béo, nhiều carbohydrate (viết tắt là HFCM) để gây ra phản ứng viêm trong cơ thể. Sự khác biệt là đôi khi chỉ ăn HFCM, đôi khi HFCM + 2 gam gia vị như nêu ở trên, đôi khi HFCM + 6 gam gia vị, sau đó lấy máu trước và sau bữa ăn 4 giờ để phát hiện các chỉ số viêm nhiễm khác nhau trong máu. Chỉ 6 gam gia vị có thể làm giảm đáng kể phản ứng viêm do HFCM gây ra. Vì vậy, chúng ta nên sử dụng nhiều gia vị tốt hơn trong mỗi bữa ăn để giúp cơ thể kháng viêm tốt hơn.
1. Thìa là
Phù hợp nhất là thịt nướng tự nhiên, đặc biệt là kebab với thìa là để có "linh hồn" món ăn, ngoài thịt nướng, bạn cũng có thể cho thìa là vào thịt chiên và thịt rán, ví dụ như gia đình thích chiên cuộn thịt cừu với hành tây, chỉ cần rắc một ít thìa là và lượng nhỏ muối, và không có gia vị khác, cũng ngon và tốt cho sức khỏe.
2. Hạt tiêu
Các loại tiêu phổ biến bao gồm tiêu đen và tiêu trắng. Tiêu đen là loại phù hợp nhất với thịt bò. Bít tết, thăn bò chiên và tiêu đen đều là những sự kết hợp kinh điển.
Ngoài thịt, hạt tiêu đen và nấm cũng là một sự kết hợp hoàn hảo, chẳng hạn như nấm rơm, nấm hoàng đế, rắc hạt tiêu đen và một chút muối là đặc biệt ngon.
Vị của tiêu trắng dịu hơn tiêu đen, thích hợp với các loại thịt có vị nhạt hơn như thịt trắng, cá và tôm, ví dụ như nhân bánh bao tôm có thể cho một ít bột tiêu trắng vào nhân, và cũng cho một ít tiêu trắng vào canh cá và canh rau.
3. Nghệ
Nghệ là thành phần chính trong món cà ri, và màu vàng của cà ri chủ yếu đến từ nó. Cơm, thịt gà, khoai tây và cà rốt đều rất hợp với nghệ.
Bạn có thể chọn thêm nghệ vào cháo và cơm chiên, hoặc bạn có thể thêm nghệ vào khoai tây hầm, cà rốt và gà viên hầm, tất cả đều là những lựa chọn rất tốt.
4. Quế
Quế được nghiền thành bột để làm gia vị, có vị hơi ngọt và không đắng, dùng với sữa chua, bột yến mạch, trái cây, cà phê và sữa. Hoặc nó có thể được thêm vào nguyên liệu làm bánh mì.
5. Rau kinh giới cay
Rau oregano và cà chua là một sự kết hợp quen thuộc, vì vậy nếu bạn thêm sốt cà chua vào bánh pizza hoặc mì ống, bạn có thể rắc một ít oregano, và bạn cũng có thể rắc một ít oregano nếu muốn nấu súp cà chua và trứng. Không cần cà chua, oregano cũng là một sự kết hợp kinh điển với pizza, vì vậy lá oregano còn được gọi là lá cỏ pizza.
Ngoài ra, bạn có thể cho oregano vào sốt thịt, gà nướng, oregano trong các món súp khác nhau như súp rau, súp gà, súp thịt bò, súp cá cũng rất ngon.
Ngoài những loại được đề cập ở trên, còn có các loại gia vị như rau mùi tây, húng quế, hương thảo và cỏ xạ hương.
